Chinese Kruiden

Binnen de traditionele Chinese geneeskunde neemt de Chinese kruidengeneeskunde een leeuwendeel voor zijn rekening. Van de gangbare therapeutische technieken binnen de TCM neemt de Chinese kruidengeneeskunde in Azië ongeveer 70% voor zijn rekening, 20% zijn acupunctuur-technieken en de resterende 10% worden verdeeld over de massage-technieken en QiGong.

De Historische wortels van de moderne farmacologie lagen in de kruidengeneeskunde. Asperine wordt gemaakt van de bast van wilgenbomen, morfine van papaverzaad, peniciline van schimmels, kinine van de bast van de kinaboom etc. Farmaceutische laboratoria halen nog steeds werkzame ingrediënten uit plantaardig materiaal, naast volledig synthetische samenstellingen. Circa driekwart van de wereldbevolking vertrouwt echter nog steeds op de traditionele geneeskunde.
pip 033Verre van ‘grootmoederrecepten’ in de negatieve zin van het woord of van één of andere magische geneeswijze, is de traditionele kruidengeneeskunde een duidelijk uitgewerkt systeem, dat is gestoeld op een precieze en volledige kennis van de energetische werking van de organen, van het ontstaan en de ontwikkeling van een ziektebeeld en de specifieke eigenschappen van de geneeskrachtige kruiden om die ziekten te verhelpen.

 

20120413-20120413-China april 2012-10Op de schappen van Chinese kruidenapotheken zijn veel zaden, boombast, wortel en bloemen te zien, naast rijen vol flessen en potten met kruidenrecepten die evt. tot pillen zijn geperst of poeder zijn vermalen.

Traditionele kruiden combinaties (formules)
In tegenstelling tot de westerse fytotherapie wordt in de Chinese kruiden geneeskunde zelden gebruik gemaakt van één enkel kruid. Het is gebruikelijk om combinaties te maken die qua samenstelling kunnen variëren van vier tot vierentwintig verschillende kruiden, elk met hun specifieke werkveld binnen de formule. Door de eeuwen heen zijn er combinaties bedacht, die zich tot klassieke basisformules voor specifieke syndromen hebben ontwikkeld. Vaak worden deze basisformules nog wat aangepast met enkelvoudige kruiden, of worden de doseringen wat veranderd om de formule optimaal op maat te maken voor de patiënt.

Waarom Chinese kruiden formules:
Westerse farmaceutische geneesmiddelen slaan munt uit een enkel biologisch actief ingredient met een specifiek fysiologisch effect. Dit verklaart hun kracht, maar ook hun secundaire effect en bijverschijnselen. Hoewel medicijnen symptomen kunnen onderdrukken, hebben ze vaak geen vat op het pathologische proces.
*Antibiotica elimineren bijvoorbeeld wel de bacteriën, maar  verbeteren de individuele weerstand tegen de infectie niet
*Diuretica drijven overtollige vloeistof uit het lichaam, maar verbeteren het functioneren van de nier niet
*Asperine onderdrukt artritische pijn zonder het degeneratieve verloop van de ziekte te wijzigen.
Soms ontstaan verergeringen of ongewenste neveneffecten van de medicatie; antibiotica geeft vaak diarree of schimmelinfecties, asperine kan de maagwand aantasten etc. In het geval van de kruiden zijn deze niet alleen gericht op de klacht, maar ook op de oorzaak van de klacht. Bovendien kan een behandelaar binnen de formule kruiden toe voegen om bijv. de darmen of de maag te helpen verteren, verwarmen of wat er maar nodig is.

Geschiedenis:
Drieëntwintighonderdjaar voor onze jaartelling oogstte, proefde en classificeerde de mythische wijze Shennong wilde medicinale kruiden. Sinds die tijd heeft de Chinese Kruidengeneeskunde zich ontwikkeld van een rudimentaire, empirische praktijk tot een verfijnde, systematische methode van classificatie en receptuur van meer dan zesduizend stoffen, waarvan en ongeveer driehonderd voor alledaags gebruik. Doordat deze traditie haar wortels heeft in verschillende stromingen, is ze nooit homogeen of onveranderlijk geworden, en ontwikkeld zich nog steeds in veel richtingen. Er bestaan net zoveel paden door het dichte woud van informatie en theorie over de kruidengeneeskunde als er beoefenaars zijn.
Beheersing van de kruidengeneeskunde is moeilijk. Toch kan een alledaags gebruik ervan verbazend eenvoudig zijn; in China wordt vrijwel nooit gekookt zonder gebruik van specifieke kruiden.

Beroemde Chinese artsen en klassieke werken uit de Chinese kruidengeneeskunde:

Sun-SimiaoSun Si Miao (581 – 682 n.C.), geboren in HuaYuan (tegenwoordig Yao) in de  provincie Shanxi. Hij was een belangrijk arts uit de Tang dynastie en schrijver van de ‘Qian Jin Yao Fang’ (‘Prescriptions worth a thousand gold’ 652 n.C.) en Qian Jin Yi Fang (‘Supplement to Prescriptions worth a thousand gold’ 682 n.C.). Zijn werken worden gezien als een samenvatting van alle medische kennis tot aan de 7e eeuw.

 

 

Zhang Zhong-JingZhang Zhong-jing (150 – 219 n.C.), ook bekend onder de naam Zhang Ji, werd geboren in Nanyang, Henan Province. Een van de meest invloedrijke artsen in de geschiedenis van de TCM. Hij verdedigde als een van de eerste de methode om pathologische condities te analyseren en te differentiëren via de theorie van de Zes Divisies en de Acht Principes. Hij wordt gezien als de grondlegger van de methode om ziekten te benaderen via differentiatie van symptomen en tekens. Hij schreef meerdere klassieke medische werken waarvan de Shang Han Za Bing Lun (‘Treatise on febrile and miscellaneous diseases’) het meest beroemd is.

 

Shen Nong Ben Cao JingShen Nong Ben Cao Jing (‘Shen Nong’s herbarium), de oudste materia medica, waarschijnlijk een werk uit de 1e eeuw voor Christus. Het auteurschap wordt toegeschreven aan de legendarische keizer en ‘Goddelijke Boer’ Shen Nong. In dit werk worden 365 verschillende soorten kruiden genoemd en verdeeld in drie categorieën: superieur, algemeen en inferieur.

 

Shang Han Za Bing LunShang Han Za Bing Lun (‘Treatise on febrile and miscellaneous diseases’), geschreven door Zhang Zhong-jing aan het begin van de 3e eeuw. In dit werk wordt de diagnose en behandeling van koortsziekten en andere klachtenbeelden belicht. Dit boek werd herzien in de Jin dynastie door Wang Shu-he en later in de Song dynastie gesplitst in twee delen door het Jiao Zheng Yi Shu Ju (‘Bureau for censoring and publishing medical books’. Deze twee delen zijn tegenwoordig bekend als de Shang Han Lun (‘Treatise on febrile diseases’) en de Jin Gui Yao Lue Fang Lun (‘Synopsis of prescriptions of the Golden Chamber’).